Een gezond 2015

Een gelukkig en gezond nieuwjaar! Bij de start van het nieuwe jaar wensen wij elkaar geluk, voorspoed, liefde, succes, en vooral GEZONDHEID toe. Maar wat is gezondheid? Wat verstaan wij daaronder, en – voor u als lezer van belang – wat heeft de definitie van gezondheid nu van doen met bijvoorbeeld duurzame inzetbaarheid?

Op 17 december j.l. promoveerde arts-onderzoeker Machteld Huber in Maastricht op een nieuw concept over gezondheid (zie persbericht). De traditionele definitie van gezondheid, zoals ook gehanteerd door de Wereld Gezondheidsorganisatie WHO is volgens haar namelijk verouderd: gezondheid als toestand van ‘compleet welbevinden’. Volgens die opvatting zou praktisch iedereen een patiënt zijn die doorlopend behandeling nodig heeft, stelt Machteld Huber. Haar nieuwe concept is gebaseerd op het begrip ‘positieve gezondheid’, bestaande uit een zestal dimensies. Deze legde ze voor aan 2.000 testdeelnemers, en uit dit onderzoek bleek dat deelnemers behoorlijk verschilden in hun interpretaties: waar beleidsmakers, onderzoekers en artsen meer belang hechten aan aspecten als ‘lichamelijke functies’, vonden patienten alle dimensies min of meer even belangrijk, en daarmee dus ook ‘kwaliteit van leven’, ‘sociaal-maatschappelijke participatie’ en ‘dagelijks functioneren’. Uit haar onderzoek ontwikkelde Machteld Huber, samen met de Gezondheidsraad en ZonMw, een nieuw, dynamisch concept ‘gezondheid’, dat veerkracht en zelfredzaamheid van mensen als uitgangspunt neemt. Het nieuwe concept luidt: ‘Gezondheid als het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht van de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven’.

En in deze definitie van gezondheid ligt ook direct het verband met optimale en duurzame inzetbaarheid: EIGEN REGIE. Deze benadering is nogal ondergesneeuwd ten tijde van de industriële revolutie, waarbij door de sterke toename van loonarbeid veel arbeiders hun zelfstandigheid verloren. Met de opkomst van vakbonden, werkgeversorganisaties en collectieve arbeids-overeenkomsten werden op den duur de meeste zaken rondom arbeidsverhoudingen goed geregeld, maar lange tijd betekende dit dat de regie vooral bij de werkgever lag. De arbeider c.q. werknemer deed de uitvoering van het werk, en verder werd voor hem of haar ‘gezorgd’.

ANiMO-regieEchter in moderne arbeidsverhoudingen is deze opvatting meer en meer ongepast. Uit veel studies en onderzoeken blijkt dat medewerkers veel meer kunnen regelen dan waar traditionele organisaties vanuit gaan. Daarbij blijkt eigen regie een belangrijke factor van zingeving en welbevinden voor velen. Kortom: in een volwassen arbeidsverhouding moet de medewerker door de organisatie niet meer ‘klein’ gehouden worden. Deze moet ruimte EN vertrouwen krijgen om eigen koers en initiatieven te ontwikkelen. Daar is rendement, inzet, inzetbaarheid, en blijkbaar – volgens Machteld Huber – ook gezondheid bij gebaat.

Ik wens u een gezond en regie-rijk 2015.